Hiken naar de Erdpyramiden van Ritten bij Bolzano

Een kort ritje met de kabelbaan vanuit het centrum van het Noord-Italiaanse Bolzano, en een wandeling over een oud Romeins pad. Dat is alles wat er voor nodig is om bij de bijzondere Erdpyramiden van Ritten te komen. Voeg daar nog een ontspannen wandeling door de bergen aan toe, en je ontdekt nóg een site met deze bijzondere natuurverschijnselen. Ik vertel je waarom jij ook wilt hiken naar de bijzondere Erdpyramiden van Ritten!

Ik ben uitgenodigd om samen met Sander van Cyclingdestination.cc de omgeving van Bolzano te ontdekken. We gaan gravelfietsen, daarover vertel ik in een volgende blog meer, maar eerst verkennen we de omgeving van Bolzano / Bozen te voet. Om precies te zijn gaan we naar het plateau van Ritten / Renon, dat letterlijk boven de hoofdstad van de regio, Bolzano, ligt.

Een paar jaar geleden was ik al eens op deze plek, om naar de Erdpyramiden van Ritten te hiken. Maar, zo vertelt Sander mij nu, ik heb nog niet de móóiste Erdpyramiden van de regio gezien. Die liggen nog een stukje verder de bergen in. Zou hij gelijk hebben? Morgen gaan we het ontdekken!

Bolzano, alpien met een Italiaanse flair

Morgen inderdaad, want na een korte en relaxte vlucht met Sky Alps vanaf Düsseldorf is het eerst tijd om Bolzano te verkennen. Ach, wat is het toch een fijne stad. Ik ben er al een keer of 5 geweest, dus het voelt voor mij altijd als thuiskomen. In Bolzano hangt de alpiene sfeer van de bergen, en tegelijkertijd wordt er geflirt met de allure van Italië. Een heerlijke combinatie.

We vallen nu ook echt met onze neus in de boter. In de herfst waait de geur van geroosterde kastanjes, krapfen en andere regionale lekkernijen door de stad. En inderdaad, iets verderop in de straat is het een drukte van jewelste, want iedereen staat in de rij voor gepofte kastanjes. Deze zijn een belangrijk onderdeel van het törggelen: genieten van streekproducten en jonge wijn.

Voor ons wordt het dan ook een late avond, met een borrel bij Parkhotel Luna Mondschein en een heerlijk diner bij Stadt Hotel Città. Ik kan de verleiding niet weerstaan en bestel de kastanjesoep, de ravioli met pompoen én het kastanje-ijs met een saus van kakifruit. Het is maar goed dat er morgen een lange wandeling op de planning staat, anders kom ik tonnetjerond thuis.

Hiken naar de Erdpyramiden van Renon/Ritten

’s Ochtends staan we op tijd op en nemen vanuit het centrum van Bolzano de kabelbaan naar Oberbozen ofwel Soprabolzano, op 1.221 meter hoogte. Elke 4 minuten vertrekt er een gondel die je in 12 minuten naar boven brengt. Onderweg is het een constant geklik van camera’s. Vanuit de gondel heb je een prachtig uitzicht op de stad Bolzano, die steeds verder weg schuift.

Vanaf het bergstation hebben we een prachtig uitzicht op de bergtoppen van de Dolomieten. Het geluid van de aankomende trein maakt het Alpengevoel helemaal compleet. Het boemeltje van Renon/Ritten tuft over de enige smalspoorbaan in Zuid-Tirol. Op de terugweg nemen wij ook de trein, maar nu gaan we eerst hiken.

De Erdpyramiden van Ritten/Renon

We laten het station achter ons en lopen over een oud Romeins pad bergafwaarts. Op de oude ongelijke stenen moet je goed kijken waar je je voeten neerzet, zeker nu de stenen in de herfst bezaaid zijn met gladde bladeren. De naam Erdpyramidenweg op de houten wegwijzer verraadt al waar we naar op weg zijn: de Erdpyramiden, een van de bekendste natuurfenomenen in deze regio.

De aardpiramides zijn een wijdverspreid fenomeen dat je op verschillende plekken in Europa vindt. Maar de hoogste en (zo zeggen ze althans hier) mooist gevormde aardpiramides vind je hier in Ritten. Ze doemen al voor ons op: smalle, hoge pilaren van klei, waar op de top een vlakke steen wiebelt. Net als vorige keer maken ze me weer een beetje stil. Majestueus, vind ik ze. Trots staan ze in het landschap.

Wat zijn Erdpyramiden?

Hoe mysterieus ze er ook uit zien, er is een verklaring voor hun bestaan. De stenen die de toppen van de Erdpyramiden kronen lagen ooit diep verzonken in de klei die is achtergelaten na de laatste ijstijd, toen de gletsjers van de Valle d’Isarco wegsmolten. In de loop van de tijd spoelde de regen de klei steeds meer weg, alleen onder de stenen bleef het materiaal grotendeels beschermd tegen de elementen. Beetje bij beetje rezen de eigenaardige pilaren zo letterlijk uit de grond en vormden ze majestueuze aardpiramides. Dit hele proces kan wel duizenden jaren duren, maar kan ook zo voorbij zijn. Zodra de deksteen valt is de klei weerloos tegen de regen. Maar wanneer de ene Erdpyramide door dit proces verdwijnt, komt iets verderop de volgende weer tot leven. Zo blijft de formatie – alhoewel langzaam – altijd in leven.

Op naar Klobenstein / Collalbo!

Maar, zoals Sander al beloofd had, er is nog een grotere site met nog veel meer Erdpyramiden. Hiervoor lopen we eerst weer terug naar het bergstation in Oberbozen – een wandeling van een kleine 20 minuten. Nu kunnen we kiezen. Ofwel lopen we in de in de voetsporen van Sigmund Freud over Freud Promenade (route nummer 35) via Lichtenstern / Stella di Renon naar Klobenstein / Collalbo. Een route die in grote lijnen de spoorbaan volgt. Ofwel nemen we een route die iets meer door het bos loopt, met iets meer hoogtemeters.

We besluiten een combinatie te maken en kiezen onderweg gewoon steeds het pad dat er het mooiste uit ziet. Zo verkennen we het plateau van Rittenberg. Hoewel het een makkelijk te lopen wandelpad is, nemen deze 6 kilometer best wat tijd in beslag, met alle ‘oh’ en ‘ah’ momenten wanneer een nieuw uitzicht over de Dolomieten zich ontvouwt. De Schlern / Sciliar, de Rosengarten / Catinaccio, de Santnerspitze / Cima Santner en de Rosengartenspitze / Cima del Catinaccio, we zien ze allemaal. En waar het vanochtend nog een beetje bewolkt was, is het nu prachtweer.

Langzaam komen we steeds meer in de buurt van Klobenstein / Collalbo. Doet de naam een belletje rinkelen? Waarschijnlijk weet je waar ik het over heb als je de foto van de schaatsbaan ziet. Hier hebben Thomas Krol, Sven Kramer en Ireen Wüst heel wat baanrecords neergezet. Wat zou ik graag een keertje in de winter terugkomen om een paar rondjes te schaatsen. Dat is toch prachtig? Lekker in de open lucht en met de Dolomieten op de achtergrond?

Nog meer Erdpyramiden

Na de lunch in Klobenstein (bij Café Restaurant ZENTRAL, écht een aanrader als je deze wandeling maakt) lopen we verder naar een nog grotere site met Erdpyramiden. Hier kun je overigens ook met een bus naartoe, het is er dus een stukje drukker dan bij de Erdpyramiden die we vanochtend zagen. Maar dat is oh zo begrijpelijk. De Erdpyramiden staan hier tegen een achtergrond van groene weiden, een fotogeniek kerkje, het dorpje Mittelberg, en om dit af te toppen ook nog eens de bergtoppen van de Dolomieten.

Vanaf het uitkijkplatform laat dit prachtig natuurfenomeen zich geweldig fotografen. Het wandelpad loopt nog een stukje verder in de richting van Mittelberg. Je blijft maar foto’s maken, want na iedere bocht liggen de Erdpyramiden er toch weer een beetje anders bij. Je kan hier rustig uren blijven.

Het gezoem van bijen

Na het bezoek aan de Erdpyramiden volgt de terugweg. Eerst weer lopend terug naar Klobenstein, hier de trein nemen naar Oberbozen en tot slot de kabelbaan naar Bolzano. Binnen een uur kun je weer in het centrum van de stad zijn, precies op tijd voor de aperitivo. Wij maken nog één laatste tussenstop. Halverwege stappen we uit de trein om een kijkje te nemen bij het bijenmuseum Plattner Bienenhof in Wolfsgruben / Costalovara.

Het gezoem van bezige bijen hoor je hier niet meer, maar je kunt hier wel alles leren over de bijenteelt. En wat vooral ook interessant is dat je hier een van de oudste boerderijen in Ritten bezoekt. Het huis is de afgelopen eeuw bijna onveranderd gebleven, waardoor je nog echt kunt zien hoe het leven in de Zuid-Tiroolse bergen hier ooit was. Spoiler alert: dat was zwaar. Zo zijn de wanden en muren van het woonhuis pikzwart. De ramen werden in strenge winters hermetisch gesloten om alle beetjes warmte binnen te houden.

Maak je deze wandeling en wil je wat meer over het leven in deze omgeving weten, dan is dit museum een leuke tussenstop. Al was het maar om hier zelfgemaakte honing en tal van andere zelfgemaakte bijenproducten te proeven en kopen. Voor ons is het een smakelijke afsluiter van een heerlijke wandeling! Zeker met shotje honing schnaps erbij.

Wandelroutes in Bolzano

Meer wandelroutes in de buurt van Bolzano?

• Meraner Hohenweg
• Hiken naar de Partschinser Wasserfall / Cascata di Parcines
• Hiken naar de hoogvlakte Salten in Zuid-Tirol
• Dit zijn de mooiste huttentochten in de Dolomieten
• Hiken naar de Stoanerne mandln ofwel de Uomini di Pietro in Val Sarentino

Reizen naar Bolzano

Bolzano is goed te bereizen met de trein. Neem een nachttrein en je stapt ’s ochtends vroeg uit op het station in het centrum van Bolzano. Een andere optie is de auto. Liever vliegen? De snelste optie is met Sky Alps, dan vlieg je vanaf Düsseldorf direct naar Bolzano. Het vliegveld bevindt zich net buiten de stad, in een paar minuten ben je met de bus of taxi in het centrum van Bolzano. Een andere optie is om te vliegen op Innsbruck, Verona, Milaan Bergamo of Venetië en vanaf hier verder te reizen met de trein of een transfer.

Goed om te weten: ik werd uitgenodigd voor deze persreis.